Czytam teraz Człowieka w poszukiwaniu sensu Victora E. Frankla. Co chwilę jakieś słowa mnie zatrzymują, dlatego niektórymi zapragnęłam się z Wami podzielić.
Znam wiele tekstów o tematyce obozowej i każdy, jaki kiedykolwiek przeczytałam, w jakiś sposób mnie zatrzymał. Czasami obraz męki w tej nieludzkiej przestrzeni był tylko kontekstem, do jakiego odwołał się twórca, chcąc na przykład zobrazować wpływ traumy na dalsze życie człowieka, ale zawsze był to znaczący akcent w całej opowieści.
Nie mnie oceniać, wiem o tym, dlatego nigdy nie skieruję oskarżycielskich słów w stronę ludzi, którzy w ekstremalnych warunkach zatracili swoje człowieczeństwo. Za to z wielką przyjemnością przywołam zawsze przykłady postaw, które są godne uznania. Prezentują je ludzie wyjątkowo odważni i dobrzy – ludzie z krwi i z ducha.
💫💫💫
Spośród tysięcy więźniów tylko nielicznym udało się zachować swoją wewnętrzną wolność i traktować cierpienie jako okazję do duchowego rozwoju, lecz nawet pojedynczy przykład stanowi wystarczający dowód na to, że dzięki wewnętrznej sile można wznieść się ponad wszystko, co przyniesie los. Zjawisko to nie ogranicza się zresztą do obozów koncentracyjnych; każdego dnia na całym świecie ludzie muszą stawiać czoła przeznaczeniu; mają wówczas szansę, aby poprzez swoje cierpienie osiągnąć coś dobrego.
💫💫💫
W świecie, w którym przestawały liczyć się ludzkie życie i godność, w którym człowiekowi odbierano jego wolną wolę i czyniono z niego obiekt eksterminacji (po uprzednim wykorzystaniu do cna jego fizycznych możliwości) – w tym świecie ludzkie ego wyrzekało się ostatecznie wszystkich wartości.
💫💫💫
Człowiek nie podlega całkowicie zewnętrznemu warunkowaniu i zewnętrznym wpływom, lecz sam świadomie decyduje, czy ulec danym okolicznościom, czy im się przeciwstawić. Innymi słowy, ma nieograniczoną wolność samookreślania się. Nie tylko istnieje, ale nieustannie kształtuje swoją egzystencję, determinując to, kim w danej chwili jest i kim będzie w następnym momencie.
💫💫💫
Żaden człowiek i żaden ludzki los nie może być porównywany z innym człowiekiem i innym losem. Każda sytuacja jest niepowtarzalna i każda wymaga innych reakcji.
💫💫💫
Pewnego wieczoru, gdy śmiertelnie zmęczeni odpoczywaliśmy na podłodze naszego baraku, posilając się miską zupy, jeden z więźniów wpadł do środka i zawołał, żebyśmy zaraz biegli na plac apelowy zobaczyć wspaniały zachód słońca [...] Po kilku minutach pełnego wzruszenia milczenia jeden z więźniów powiedział do drugiego: "Jaki piękny może być świat!".
💫💫💫
Doświadczenia życia obozowego wyraźnie pokazują, że człowiek ma wolność wyboru tego, jak postępuje. Istnieje wystarczająco wiele przykładów, często niezwykle heroicznych, będących dowodem na to, iż apatię można było przezwyciężyć, a rozdrażnienie opanować. Człowiek może zachować resztki wewnętrznej wolności, niezależności myśli, nawet w warunkach tak koszmarnego psychicznego i fizycznego stresu.
💫💫💫
Podsumowując, można by pokusić się o stwierdzenie, że na świecie istnieją dwie rasy ludzi, lecz tylko w tym jednym sensie: "rasa" ludzi przyzwoitych oraz "rasa" tych, którzy nie wiedzą, czym jest przyzwoitość. Wszędzie można spotkać przedstawicieli obu tych "ras", przeniknęli bowiem do każdej grupy społecznej. Żadna z nich nie składa się wyłącznie z ludzi przyzwoitych albo nieprzyzwoitych. Pod tym też względem żadna grupa nie jest "czysta rasowo", dlatego też nawet wśród obozowych strażników można było od czasu do czasu spotkać przyzwoitego człowieka.
💫💫💫
Im bardziej zapominamy o sobie – oddając się sprawie, której pragniemy służyć, bądź też osobie, którą pragniemy kochać – tym głębsze jest nasze człowieczeństwo i tym bardziej urzeczywistniamy swój potencjał.
💫💫💫
My, którzy żyliśmy w obozach koncentracyjnych, pamiętamy ludzi, którzy chodzili po barakach, pocieszając innych, oddając ostatni kawałek chleba. Być może było ich niewielu, ale są oni wystarczającym dowodem na to, że człowiekowi można zabrać wszystko za wyjątkiem jednej rzeczy: ostatniej z ludzkich wolności – wyboru swojej postawy w każdych okolicznościach.
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz